Bu teknik doküman B107AA R6 için hazırlanmış olup yeni yapılacak olan tasarımlara kaynak niteliğindedir.
Batarya Şarj Yönetimi

R6 revizyonunda batarya şarj/yedekleme ve güç yolu yönetimi BQ24298 ile yapılır. BQ24298; adaptör takılıyken sistemi beslerken aynı anda bataryayı kontrollü şekilde şarj edebilen NVDC power‑path mimarisi sunar. Giriş limiti aşıldığında şarj akımını kısarak VSYS’i ayakta tutma yaklaşımı sayesinde, sahada “kablo/adaptör zayıf” gibi durumlarda sistemin tamamen düşmesi önlenir.
Sistem omurgası ve çalışma mantığı
BQ24298 çevresinde üç ana hat birlikte değerlendirilir:
- VDC (VBUS): Harici adaptörden gelen 5V (giriş koruma katmanından sonra).
- VSYS (SYS): Kartın güç omurgası (batarya bandında; minimum sistem gerilimi programlanabilir).
- VBAT (BAT): Li‑ion batarya hattı.
Temel senaryolar:
- Adaptör bağlıyken: Sistem VSYS üzerinden beslenir, batarya şarj olur.
- Adaptör yokken: Sistem bataryadan beslenir; VSYS batarya voltajını takip eder.
Bu topoloji, “Batarya ve Koruma Devresi” ve “Fuel Gauge” sayfalarında tariflenen batarya/shunt ölçüm kurgusuyla uyumludur: fuel gauge bataryayı/akımı ölçerken, BQ24298 güç yolunu ve şarjı yönetir.
R6 tasarım kararı
BQ24298 bazı olaylar için interrupt üretebilir; ancak R6’da INT hattı donanımsal olarak kullanılmayacaktır.
R6 izleme modeli:
- Ana MCU, periyodik olarak (özellikle her veri paketinden hemen önce) BQ24298 status/fault alanlarını okur.
- Şu alanlar telemetriye eklenebilir:
- adaptör var/yok (power‑good / VBUS geçerlilik)
- şarj fazı (precharge / fast charge / done / disable)
- fault bayrakları (input fault, termal, timer, NTC/TS vb.)
- seçili limitler (input current limit, charge current vb.)
Bu yaklaşım; kesme yönetimini, edge‑case’leri ve yazılım karmaşıklığını azaltır.
BQ24298 bize ne kazandırır?
BQ24298 sahada iki sınıf değerli çıktı sağlar:
- Şarj yönetimi bilgisi
- Şarjın aktif olması / pasif olması
- Şarj fazı (precharge / fast charge / termination-done)
- Giriş limitleri (adaptör/kablo zayıflığı) nedeniyle şarj akımının kısılması
- Teşhis & koruma bilgisi
- Giriş hataları (OVP/UVLO sınıfı)
- Termal regülasyon / termal shutdown
- Giriş regülasyon modları (input current/voltage limit etkileri)
- NTC/TS aralığı dışına çıkınca şarjın askıya alınması
- Zamanlayıcı/fault durumları
Bu veriler; “adaptör arızası mı, kablo mu zayıf, batarya mı kötü, sistem mi ısınıyor?” gibi sahada zor teşhis edilen problemleri netleştirir.
Şarj durumu okuması (telemetri için anlamlı senaryolar)
R6’da INT kullanılmadığı için, bu durumlar I2C polling ile okunur ve telemetriye “durum” olarak yazılır. BQ24298 tarafında pratikte işimize yarayan senaryolar aşağıdaki gibi sınıflandırılabilir:
-
Enerji yok / adaptör yok
- VBUS geçersiz (power-good yok)
- Sistem bataryadan besleniyor
-
Enerji var, şarj kapalı
- VBUS geçerli
- Şarj kullanıcı/firmware tarafından disable edilmiş veya güvenlik koşulu nedeniyle askıda
-
Şarj oluyor
- VBUS geçerli
- Şarj aktif (precharge veya fast charge)
-
Şarj tamamlandı
- VBUS geçerli
- Şarj termination-done (batarya dolu)
-
Şarj olmuyor (kısıt / koruma)
- VBUS geçerli görünse bile şu sebeplerden biri nedeniyle şarj akımı düşmüş/askıya alınmış olabilir:
- giriş limiti / DPM etkisi
- termal regülasyon
- TS/NTC aralığı dışı
- fault (timer, input fault vb.)
- VBUS geçerli görünse bile şu sebeplerden biri nedeniyle şarj akımı düşmüş/askıya alınmış olabilir:
Dokümanda senaryo dili kullandık ("şarj oluyor/olmuyor/enerji yok"). Register/bit seviyesinde eşleştirme yapılacaksa, R6 şematiği kesinleştikten sonra firmware tarafındaki okuma fonksiyonu ile birebir doğrulanarak sabitlenmelidir.
Pin bağlantıları
Aşağıdaki tablo, kritik pinlerin R6’daki rolünü özetler (şematik net isimleri ve kesin değerler son şematikle birlikte sabitlenmelidir).
| Pin / Net | R6’de rolü | Gerekçe / not |
|---|---|---|
| VBUS (VDC) | Giriş 5V | Giriş koruma katmanından sonra BQ24298 beslemesi. |
| SYS (VSYS) | Sistem omurgası | NVDC power‑path çıkışı; sistem yükünü taşır. |
| BAT (VBAT) | Batarya hattı | 1S Li‑ion batarya bağlantısı. |
| SW / BOOT | Buck anahtarlama düğümü | Indüktör ve bootstrap kapasitörü bu düğüm etrafında konumlanır. |
| REGN | İç sürücü beslemesi | REGN kapasitörü zorunludur. |
| ILIM | Donanımsal giriş akım sınırı | ile üst sınır belirlenir; yazılımsal limit bunun üzerinde olamaz. |
| TS | NTC / sıcaklık izleme | Batarya paketinde NTC yoksa: tasarım kararı ile uygun bias uygulanır veya ilgili mod kapatılır. |
| CE | Şarj enable | Donanımsal enable kapısı (CE aktif‑low). MCU kontrol edecekse netleştirilir. |
| STAT / PG | LED / MCU durum | Open‑drain çıkışlar; pull‑up ile kullanılır. |
| SDA/SCL | I2C | Şarj durumu, fault, limit ve konfigürasyon için. |
| QON | Servis enerji kesme girişi (opsiyonel) | Kutu açmadan “pil sök‑tak” benzeri toparlama için buton ile GND’ye çekilerek BATFET kontrolü hedeflenir (tasarım detayı aşağıda). |
| INT | Kullanılmıyor | R6’da NC (durum polling ile okunur). |
Pasif bileşenler ve mühendislik kontrolleri
BQ24298, yüksek frekanslı anahtarlama buck yapısı sayesinde küçük indüktör/kondansatörlerle çalışabilir (tipik uygulama yaklaşımı).
Indüktör seçimi (L)
İndüktör; BQ24298’nin buck anahtarlama akımını taşır. Doğru indüktör seçimi; verim, EMI, ısınma ve yük adımı cevabı için kritiktir.
İndüktör satürasyon akımı için pratik hedef:
Yaklaşık ripple:
R6 için hedef çalışma noktası (örnek):
- (batarya bandı)
- (tipik)
kabul edilirse:
Bu değer “minimum” ölçek içindir. Saha sıcaklığı, tolerans ve kutu içi senaryo için tasarım marjı ile hedefi yükseltmek daha doğrudur:
- Önerilen : (tercihen 6A+)
- Önerilen (rating):
- DCR: mümkün olduğunca düşük (ısı kaybını azaltır)
- Kalkanlı (shielded) yapı: EMI açısından avantajlı
R6 indüktör seçimi (önerilen)
R5’te kullanılan ve sahada problem çıkarmayan indüktör R6 için de uygundur:
- Bourns – SRP4020TA-2R2M
- , shielded
- sınıfı, akım rating sınıfı
- Kompakt boyut (4x4 mm sınıfı)
Not: Bu parça ~2.0 mm yükseklik sınıfındadır. R6 mekanik yükseklik limitinde daha düşük profil gerekiyorsa (örn. 1.2 mm), aynı elektriksel hedeflerle “low-profile” alternatif seçilmelidir.
Alternatif indüktör listesi (ucuzdan pahalıya yaklaşım)
Aşağıdaki parçalar 2.2µH sınıfında, shielded ve yüksek akım için uygundur. Nihai seçim; tedarik, fiyat ve mekanik yükseklik kısıtlarına göre yapılmalıdır.
- Bourns – SRP4020TA-2R2M (referans / maliyet-etkin)
- Würth Elektronik – 744777002 (WE-PD serisi, düşük DCR / daha yüksek akım marjı)
- Coilcraft – XAL4020-222MEC / XAL4020-222MEB (premium / kalite ve proses tutarlılığı iyi)
“Hangisi en mantıklı?” sorusunda R6 için pratik önerim: SRP4020TA-2R2M ile devam etmek. Çünkü hem R5’te sahada kendini kanıtladı, hem de 3A sınıfı şarj senaryosunda marjı rahat.
Bootstrap ve REGN kapasitörleri
Tipik uygulama değerleri:
- BOOT–SW (bootstrap):
- REGN–GND:
Bu kapasitörler IC pinlerine çok yakın ve kısa GND dönüşü ile yerleştirilmelidir.
Giriş/çıkış kapasitörleri
Amaç iki katmandır:
- Anahtarlama ripple / loop stabilitesi (BQ24298 çevresinde, çok kısa döngü)
- Kablo/adaptör empedansı + ani yük geçişleri (kart omurgasında, daha büyük bulk ile)
BQ24298 çevresi için pratik yerleşim hedefi
- VBUS yakınında: (X7R, 10V sınıfı, 0805/1206) +
- SYS yakınında: (X7R, 6.3V/10V) +
- BAT yakınında: (minimum) +
MLCC’lerde DC-bias nedeniyle efektif kapasite düşer. Bu yüzden “” sınıfı kapasitörleri paralel kullanmak ve mümkünse 1206/1210 kılıf seçmek daha güvenlidir.
Omurga (VSYS) bulk kapasite yaklaşımı
GSM gibi dinamik yüklerde, kısa süreli akım sıçramaları VSYS üzerinde düşüm oluşturabilir. Bu düşümün iki bileşeni vardır:
- Kapasitif droop:
- ESR droop:
Örnek sezgisel kıyas:
- ve için
- (ör. MLCC) ise:
Bu örnek şunu gösterir: MLCC’ler loop/ripple için şarttır ama tek başına “ani yük” taşıyıcısı değildir.
Bu nedenle R6’da VSYS omurgasında (BQ24298’e ek olarak) şu yaklaşım önerilir:
- BQ24298 yakınında MLCC set (yukarıdaki gibi)
- VSYS omurgasında ek bulk: düşük ESR’li polimer/tantal (örn. ) veya uygun bir elektrolitik
Bulk kapasitör seçerken hedef:
- GSM tepe akımlarında ’yi sınırlamak
- ESR’i makul düşük tutmak (polimer/tantal bu yüzden avantajlı)
Not: Bu bulk kapasitörler “batarya yokken” ani yükleri taşımaz; batarya/power-path ana taşıyıcıdır. Bulk kapasitör daha çok kablo empedansı ve kısa geçişleri yumuşatır.
ILIM (donanımsal giriş akım sınırı)
ILIM pini, adaptörden çekilebilecek üst giriş akımını donanımsal olarak sınırlar. Yazılımsal olarak REG00 üzerinden seçilen giriş akımı limiti (100 mA … 3 A) ILIM sınırını aşamaz; yani ILIM “tavan”, register ayarı “çalışma noktası” gibi düşünülmelidir.
R6 tasarım varsayımı ve hedef
R6’da harici adaptörün 5 V / 20 W olduğu ve teorik maksimumun olduğu varsayılmaktadır. Bu durumda hem sistem yüküne pay bırakmak hem de sahada “zayıf adaptör/kablo” senaryolarını tolere etmek için ILIM’i şu şekilde netliyoruz:
- R6 hedef ILIM:
Bu seçim; 4A adaptörde güvenli marj bırakır ve yine de hızlı şarj + sistem beslemesini mümkün kılar.
ILIM direnç hesabı
BQ24298 datasheet’te ILIM ilişkisi şu şekilde verilir:
Tipik katsayı:
Hedef için:
Tolerans / gerçek sahadaki bant: Datasheet’e göre min–max değişebildiği için (ör. 395…475 A·Ω), seçildiğinde yaklaşık sınır bandı:
Bu bant, 4A adaptör varsayımıyla uyumludur.
RILIM komponent seçimi (R6)
- Önerilen değer: (E96), %1 tolerans
- Kılıf: 0603 yeterlidir (güç kaybı çok düşüktür)
Örnek parça numaraları:
- Yageo – RC0603FR-07145RL (0603, 1%, 145Ω)
- Panasonic – ERJ-3EKF1450V (0603, 1%, 145Ω)
Not: Eğer daha “konservatif” bir tavan istenirse (ör. 2.8–2.9A bandı), bir üst standart değer (örn. 150Ω / 154Ω) tercih edilebilir.
Pratik sizing yorumu (ILIM = 3A iken)
Giriş akımı kabaca şu şekilde okunabilir:
Örnek varsayımlar:
- (MCU + çevre birimleri, örnek)
iken:
iken:
Bu hesap şunu gösterir: ILIM=3A, teorik olarak 3A şarj + sistem yükünü aynı anda taşıyabilir; ancak sahada kablo/adaptör empedansı ve ısıl regülasyon nedeniyle BQ24298 zaten dinamik olarak akımı kısabilir.
R6’da en sağlıklı yaklaşım: ILIM’i 3A ile “tavan” yapıp, firmware’de REG00 giriş akımı limitini ve şarj akımını adaptör davranışına göre dinamik ayarlamak.
STAT / PG pinleri ve LED gösterge
BQ24298 üzerinde iki adet saha dostu durum pini bulunur:
- PG (Power‑Good): Adaptör (VBUS) geçerliyse aktif olur.
- STAT: Şarj durumunu işaret eder.
Bu pinler tipik olarak open‑drain olduğundan; LED veya MCU girişinde mutlaka pull‑up gerekir.
LED Davranışları
Aşağıdaki yorumlar “genel saha davranışı” içindir. LED’lerin kesin mantığı R6 şematikte (STAT/PG hangi rail’e pull‑up edildiği ve LED yönü) netleştikten sonra kesinleştirilmelidir.
| PG | STAT | Saha yorumu |
|---|---|---|
| Kapalı | Kapalı | Adaptör yok veya VBUS geçersiz (enerji yok / giriş koruma açmış olabilir). |
| Açık | Açık | Adaptör var, şarj aktif değil (batarya dolu olabilir veya şarj disable/askıda). |
| Açık | Kapalı | Adaptör var ve şarj aktif (precharge/fast charge). |
LED akım hesabı (örnek)
Direnç hesabı:
Örnek:
- (kırmızı LED varsayımı)
Not: LED’leri “gösterge” için çok parlak yapmamak, batarya modunda gereksiz tüketimi azaltır.
Termal değerlendirme (varsayımsal)
Anahtarlamalı şarj yapısı için hızlı ilk yaklaşım:
Örnek varsayımlar:
Yorum
Örnek hesapta çıkıyor. Yerleşime bağlı olarak geniş aralıkta değişir.
- için:
- için:
Bu şu anlama gelir: enclosure içi ortam sıcaklığı gibi bir değer olduğunda, kötü yerleşim senaryosunda junction sıcaklığı bandına yaklaşabilir ve entegre termal regülasyon ile şarj akımını düşürmeye başlayabilir.
Saha çıktısı: “Şarj var görünüyor ama akım düşüyor / şarj çok uzuyor” davranışı.
Azaltma yöntemleri:
- hedefini düşürmek (ör. 2A → 1.5A)
- Indüktör DCR’ını düşürmek (kaybı azaltır)
- Termal pad altında bakır alanı büyütmek + via ile alt katmanlara ısı yaymak
- Enclosure içinde hava akışı/metal şase ile ısı yayılımı sağlamak
Servis enerji kesme butonu (QON)
Sahada nadiren de olsa sistemin “tam kilitlenip” ancak pil sök‑tak ile toparladığı durumlar gözlenebilir. Bu durumda amaç; kullanıcı kutuyu açmadan batarya hattını kısa süreli devreden çıkarıp yeniden bağlayarak “enerji döngüsü” oluşturmaktır.
R6 için düşük maliyetli yaklaşım:
- QON pini bir anlık buton ile GND’ye çekilir.
- Bu tetik ile BQ24298’nin dahili BATFET yapısının kontrollü şekilde kapanması hedeflenir.
- Buton bırakıldığında sistem yeniden enerjilenir.
QON davranışının detayları (minimum basma süresi, hangi koşullarda BATFET’i kapattığı, yeniden açılma koşulları) datasheet’e göre doğrulanarak R6 şematik notu haline getirilmelidir. Bu dokümanda prensip anlatılmıştır.
Önerilen donanım kurgusu
- QON → buton → GND
- QON hattına ESD/EMI açısından yakın GND dönüş
- İstenirse QON’a seri küçük bir direnç (örn. ) ile buton kaynaklı sert darbeler yumuşatılabilir
- Butonun erişilebilirliği “servis butonu” mantığında olmalı (kazara basılmayı azaltacak konum)
Saha senaryosu
- Adaptör yokken sistem kilitlenirse:
- kullanıcı butona basılı tutar
- bırakır
- sistem yeniden açılır
Komponent seçimi ve alternatifler (özet)
Bu sayfa boyunca indüktör ve için seçimleri netledik. Aşağıdaki tablo, BQ24298 çevresindeki kritik pasifleri ve R6’da hedeflenen yaklaşımı tek bakışta özetler.
| Fonksiyon | Ref | Seçilen (R6 hedef) | Alternatifler | Yorum |
|---|---|---|---|---|
| Şarj / power‑path PMIC | U? | BQ24298 | BQ24295/97 (varyant), başka NVDC PMIC’ler | FW register haritası değişir |
| Indüktör | L? | Bourns SRP4020TA‑2R2M | Würth 744777002, Coilcraft XAL4020‑222 | Mekanik yükseklik/tedarik |
| Bootstrap | Cboot | 47nF (X7R, 0402/0603) | 47–100nF | IC’ye çok yakın |
| REGN bypass | Cregn | 4.7µF (X7R, 0603/0805) | 2.2–10µF | Kısa GND dönüş |
| VBUS giriş MLCC | Cvin | 2×10µF (X7R, 10V, 0805/1206) + 100nF | 3×10µF veya 2×22µF | DC‑bias için paralel |
| SYS MLCC | Csys | 2×22µF (X7R, 6.3–10V) + 100nF | 3×22µF | GSM yük adımı için “loop” desteği |
| BAT MLCC | Cbat | 10µF (min) + 100nF | 22µF | BAT pinine yakın |
| VSYS bulk (omurga) | Cbulk | 100–220µF polimer (ops.) | elektrolitik, tantal | Ani yük geçişi ve kablo empedansı |
| ILIM direnci | RILIM | 145Ω, %1, 0603 | 150Ω / 154Ω | Tavan sınır hedefi |
| CE kontrolü | — | FW ile opsiyonel | Donanımsal always‑enable | CE aktif‑LOW, isimlendirme net olmalı |
| QON servis butonu | SW? | Opsiyonel | DNP | Saha toparlama için |
Tahmini maliyet analizi (Şarj yönetimi + power‑path alt bloğu)
Aşağıdaki maliyetler tahmini olup tedarikçi/adet/stok/kur durumuna göre değişir. Buradaki amaç; R6’da seçtiğimiz BQ24298 tabanlı NVDC mimarisinin BOM etkisini görünür kılmaktır.
Bu maliyet tablosu şunları kapsamaz:
- Batarya hücresi (18650 / LiPo) → tedarik ve sertifikasyona göre çok değişir.
- Harici adaptör giriş koruması (PPTC + MOSFET + TVS + EMI) → ilgili sayfada ayrıca verildi.
- Fuel gauge (MAX17055) → ilgili sayfada ayrıca verildi.
Varsayımlar (R6 hedef)
- Şarj akımı hedefi: 2.0–3.0A (saha/ısıl koşullara göre firmware ile kısılabilir)
- ILIM tavanı: 3.0A →
- Indüktör: 2.2µH, shielded, 6A sınıfı
- MLCC’ler: DC‑bias etkisi için paralel kullanım
- VSYS bulk: default DNP, ihtiyaç olursa populate
Maliyet tablosu (R6 hedef konfigürasyon)
| Kalem | Adet | Prototip (1–10) | Pilot (100) | Seri (1k+) | Not |
|---|---|---|---|---|---|
| BQ24298 (QFN) | 1 | $3.80 | $2.70 | $2.05 | PMIC, stok etkisi yüksek |
| Indüktör 2.2µH (SRP4020TA‑2R2M) | 1 | $0.38 | $0.26 | $0.19 | Shielded |
| Bootstrap 47nF | 1 | $0.004 | $0.002 | $0.0015 | 0402/0603 |
| REGN 4.7µF | 1 | $0.05 | $0.03 | $0.02 | X7R |
| VBUS 10µF X7R 10V | 2 | $0.18 | $0.12 | $0.08 | 2× |
| SYS 22µF X7R | 2 | $0.18 | $0.12 | $0.08 | 2× |
| BAT 10µF X7R | 1 | $0.09 | $0.06 | $0.04 | |
| 100nF X7R | 3 | $0.012 | $0.006 | $0.0045 | 3× |
| RILIM 145Ω %1 | 1 | $0.002 | $0.001 | $0.0007 | 0603 |
| Çeşitli pull‑up/pull‑down (tahmini) | 4 | $0.008 | $0.004 | $0.003 | CE/STAT/PG vb. |
| TOPLAM (R6 hedef) | $4.714 | $3.309 | $2.469 | Şarj + power‑path |
Opsiyonel ekler
| Opsiyon | Prototip (1–10) | Pilot (100) | Seri (1k+) | Açıklama |
|---|---|---|---|---|
| VSYS bulk 220µF polimer | $0.45 | $0.30 | $0.22 | GSM yük adımı/kablo empedansı için |
| QON servis butonu + R (100Ω) | $0.08 | $0.05 | $0.03 | Kutu açmadan toparlama |
| Daha premium indüktör (Coilcraft) | +$0.35 | +$0.22 | +$0.16 | DCR/kalite marjı |
Şarj yönetiminde “komponent” kadar yerleşim belirleyicidir.
- SW/BOOT loop alanı büyürse EMI artar.
- VBUS/SYS/BAT kapasitörleri IC pinlerine uzak kalırsa ripple ve transient davranış bozulur.
- Enclosure içi sıcaklık yükseldikçe BQ24298 termal regülasyona girer → şarj akımı düşer.