Bu doküman, PowerStat’in saha satış ve operasyon modelini tek paket fiyat üzerinden (çiftçiden tek seferde 900$ + KDV) net, tekrarlanabilir ve ölçeklenebilir bir kanal yapısına dönüştürmek için hazırlanmıştır. Metnin amacı; sistemin kim tarafından nasıl satıldığını, paranın nasıl dağıtıldığını, hangi kapılarda hangi hakedişlerin doğduğunu ve operasyonun nasıl yönetildiğini eksiksiz anlaşılmasını sağlamaktır.

Kapsam ve Temel İlke​

PowerStat teklifinin ana ilkesi şudur: Çiftçiden alınan tek bedel 900$ + KDV’dir. Bu bedel; cihaz, temel hizmetler, aktivasyon/operasyon, saha kurulum hakedişleri ve kanal komisyonlarının tamamını kapsar. Çiftçiye ayrıca “montaj” gibi ek bir kalem çıkarılmaz.

Sahada pano koşullarına bağlı olarak oluşabilecek standart dışı elektrik işleri (ek kablolama, pano revizyonu, ek kontaktör/koruma vb.) PowerStat paketinden ayrı konumlanır: bu işler elektrikçi ile çiftçi arasında ayrıca fiyatlanır ve bedeli elektrikçi tarafından çiftçiden tahsil edilir. Böylece PowerStat paketinin netliği bozulmaz ve marka algısı korunur.

Tanımlar ve Organizasyon​

Model, dört temel aktör üzerinden çalışır:

Genel Merkez (Üretim/IT Merkezi): Üretim, stok, seri/ID yönetimi, sevkiyat ve bulut/IT altyapısının sahibidir. Paket fiyatın tahsilatı ve ana finansal kontrol Genel Merkez’dedir.

Operasyon: Genel Merkez’e bağlı çalışır. Sahanın “kalite kapısı”dır. Aktivasyon ve stabilizasyon kapanışlarını doğrular; görünürlük/erişilebilirlik problemlerini triage eder; elektrikçi havuzunu yönetir ve cihaz sevkiyat taleplerinin operasyonel akışını yürütür.

Elektrikçi Havuzu: Sahada satış ve kurulumun uygulayıcı katmanıdır. L1 düzeyinde hızlı müdahale eder; kurulum checklist’leri ile standardı korur.

Çiftçiler: Nihai müşterilerdir. Karar mekanizması tek paket fiyat ile yalınlaştırılır.

Mali Varsayımlar (Sabitler)​

Gelir ve Hakediş Modeli​

Bu bölüm, “900$ paket içinden kim ne alır?” sorusunu açıkça yanıtlar.

Satış Komisyonu (100$)​

Satış komisyonu satış sürekliliğini sağlamak ve ağı genişletmek adına verilmektedir. Bu komisyon 3 kademe halinde (tanımı daha sonra yapılacaktır) yükseltilecektir. Az satış yapanın komisyonu az çok satış yapanın fazla olacak şekilde planlanmıştır.

• Cihazı kim satarsa (Genel Merkez / Teknik Departman / Elektrikçi) 100$ satış komisyonu hak eder.
• Satış komisyonu, yanlış teşvik oluşmaması için aktivasyon kapanışı ile kesinleşir (satıldı ama çalışmadı senaryosu ödüllendirilmez).
• Satış komisyonu cihaz satış fiyatının ödenmesi durumunda kesinleşir.

Kurulum Bedeli (150$)​

Saha operasyon maliyetlerini azaltmak ve elektrikçileri de sahada aktif olarak kullanmak adına cihaz kurulumu yapan elektrikçiye ödenecek ücrettir.

• Kurulumu sahada yapan elektrikçi 150$ kurulum bedeli hak eder.
• Kurulum bedeli kurulum checklist’inin tamamlanması + aktivasyon kapanışı ile hak edilir.
• Aktivasyon kapanışına operasyon karar verir.

Operasyon Bedeli (50$)​

Operasyon biriminin verdiği hizmet karşılığında alacağı bedeldir. Bu sayede sahadaki cihazlar ve çiftçilerin anlık ulaşabileceği bir kanal oluşturulur. Alt birimleri satışa teşvik etmesi ve kar elde etmesi hedeflenir. Bu mebla satış bedeli içerisinde yer alır ve genel merkez tarafından finanse edilir. 2 kademe halinde (30 + 20) toplam 50$ dır.

• 30$ Aktivasyon Kapanışı: Elektrikçinin cihazı kurması, cihazın sistemde aktif olması, temel telemetri doğrulaması, uzaktan temel kontrol testleri ve checklist/foto kanıtının tamamlanması.
• 20$ Stabilizasyon Kapanışı (30 gün): Aktivasyondan sonraki 30 gün içinde iade olmaması, cihazın erişilebilir kalması ve kritik sorunların kayıtla kapatılması.
• Eğer operasyon kendisi satış yapar ise 100$ satış bedelini almayacaktır.

Yıllık Yenileme Ücreti Dağılımı (100$)​

Yenileme tahsil edildiğinde gelir şu şekilde bölünür:

• 30$: Montajı yapan elektrikçi
• 10$: Operasyon
• 60$: Genel Merkez (bulut/altyapı + operasyon finansmanı)

Birim Ekonomi (1 Cihaz Üzerinden Net Görünüm)​

Aşağıdaki tablo, elektrikçinin hem satıp hem kurduğu (en yaygın) senaryoda 900$ paket içinden dağılımı gösterir.

• Paket Geliri: 900$
• COGS: 150$
• Satış Komisyonu: 100$
• Kurulum Bedeli: 150$
• Teknik Operasyon (30$+ 20$): 50$

Genel Merkez’de kalan katkı (1 cihaz):

900 − 150 − 100 − 150 − 50 = 450$ / cihaz

Bu 450$; üretim ölçekleme, garanti/servis riski, işletme giderleri ve büyüme yatırımlarını finanse eden ana katkıdır.

Senaryo Simülasyonları (100 Cihaz)​

Aşağıda, satış kanalı değiştiğinde “kim ne kazanır?” sorusunun net cevapları yer alır. Tüm senaryolarda paket 900$ kabul edilir.

A. 100 cihazı elektrikçi satar + elektrikçi kurar​

B. 100 cihazı Genel Merkez satar + elektrikçi kurar​

C. 20 cihazı Genel Merkez satar, 80 cihazı elektrikçi satar; 100’ünü elektrikçi kurar​

D. Operasyon 10 cihaz satar ve kurar, 90 cihazı elektrikçi satar ve kurar​

Bu senaryoda kurulum bedeli elektrikçi havuzuna yazılır (teknik ekip sahada kurulum yaparsa “elektrikçi rolü” gibi değerlendirilir).

Not: Bu senaryo, Operasyon biriminin “saha kurulumuna” girdiği durumlarda rol karmaşasını önlemek için ayrıca kuralla netleştirilmelidir.

Operasyon Akışı (Sipariş → Sevkiyat → Kurulum → Aktivasyon → Stabilizasyon)​

Modelin ölçeklenmesi için işin paradan önce akış olarak standartlaşması gerekir.

Sipariş ve Sevkiyat: Elektrikçi, ihtiyaç duyduğu cihaz adedini Operasyon üzerinden talep eder (ör. “3 cihaz gönder”). Operasyon seri/ID ayırır, siparişi müşteri/saha ile eşler ve sevk sürecini başlatır. Bu sayede garanti/RMA/yenileme kayıtları en baştan doğru oluşur.

Kurulum (Saha): Elektrikçi kurulumu tamamlar; checklist ve gerekli kanıtlar (foto vb.) hazırlanır.

Aktivasyon Kapanışı (Operasyon): Cihaz sistemde görünür hale gelmeden “kuruldu” sayılmaz. Operasyon telemetriyi, temel testleri ve kanıtları doğrular; aktivasyonu kapatır. Bu kapanış, satış komisyonu (100$) ve kurulum bedelinin (150$) hak ediliş tetiklerinden biridir; aynı zamanda Operasyon için 30$ operasyon hakedişini doğurur.

Stabilizasyon (30 gün): İlk 30 gün boyunca kritik sorunların kayıtla kapatılması ve erişilebilirliğin sürmesi hedeflenir. 30 gün sonunda stabilizasyon kapanır ve Operasyon için 20$ hakediş doğar.

Standart Kurulum vs. Standart Dışı İşler (Saha Disiplini)​

PowerStat paketi “standart kurulum” varsayımıyla fiyatlanır. Standart kurulumun dışına çıkan işler elektrikçinin gelir alanıdır ve çiftçi ile ayrıca fiyatlanır. Bu ayrım, hem marka algısını hem de elektrikçi motivasyonunu korur.

Uygulamada kritik nokta şudur: Müşteri iletişiminde iki konu net ayrışır:

• PowerStat Paket: 900$ + KDV (Genel Merkez)
• Pano/Elektrik İşleri: (Elektrikçi–Çiftçi arası; saha koşuluna göre)

Rozet (Tier) Sistemi ve Kademeli Komisyon​

Elektrikçi havuzu büyüdükçe kaliteyi korumak için rozet/tier sistemi devreye alınır. Rozet sistemi; daha fazla lead, daha hızlı lojistik/öncelik ve kademeli satış komisyonu gibi avantajlarla “iyi davranışı” ödüllendirir.

Rozet kararlarında kullanılacak temel metrikler:

• Aktivasyon başarı oranı
• 30 gün stabilizasyon başarı oranı
• Erken RMA oranı
• Kurulum başına destek yükü (ticket yoğunluğu)

Satış komisyonu kademelendirmesi, montaj bedelini sabit tutup satış tarafını farklılaştıracak şekilde kurgulanır (montaj emeği aynı, satış/temsil kalitesi tier ile değişir).

Operasyon Personel Modeli (İş Başı Ödeme ve Ölçekleme)​

Başlangıçta Operasyon biriminin maaşlı kadro yerine iş başı ödeme modeli ile başlaması planlanır. Operasyon hakedişleri, ticket başına değil aktivasyon/stabilizasyon kapanışlarına bağlandığı için kaliteyi artıran doğru teşvik oluşturur.

Darboğazın yönetimi için kişi sayısı yerine ölçülebilir eşikler izlenir:

• Açık ticket sayısı (sürekli yüksek kalması)
• Ortalama ilk dönüş süresi (kritik olaylar ve normal talepler ayrı)
• Stabilizasyon kapanmayan kurulum oranı
• RMA döngü süresi

Eşikler aşıldığında ikinci teknik personel devreye alınır.

Yenileme Geliri ve Sürdürülebilirlik​

2. yıldan itibaren 100$/yıl yenileme ücreti modelin sürdürülebilir gelir ayağıdır. Dağılımın (30/10/60) net tanımlanması; elektrikçinin sahayı sahiplenmesini, Operasyonun motivasyonunu ve Genel Merkez’in altyapı/operasyon finansmanını güvenceye alır.

Faturalama ve Resmi Ödeme Akışı (Vergi Mükellefi Olmayan Senaryolar Dahil)​

Genel Merkez, çiftçiye tek faturayı keser. Aradaki rollerin (Elektrikçi ve dış Operasyon) vergi mükellefi olmadığı en kötü senaryoda dahi resmi ve izlenebilir bir ödeme akışı kurgulanabilir. Aşağıdaki çerçeve, hakediş tetiklerini (aktivasyon/stabilizasyon) mali belgelerle eşleştirerek denetlenebilirlik sağlar.

Elektrikçi (Vergi Mükellefi Değil)​

Elektrikçi kurulum hizmetini ve varsa satış aracılığını faturalayamazsa, Genel Merkez gider pusulası düzenler. Her cihaz için oluşturulan “hakediş fişi” (seri/ID, saha, aktivasyon tarihi, checklist/foto kanıt) gider pusulasına referans olur.

– Kurulum Bedeli (150$): Kurulum checklist’i tamamlanıp aktivasyon kapandığında gider pusulası ile ödenir.

– Satış Komisyonu (100$): Aktivasyon kapanışı ile kesinleşir; gider pusulası kalemi “aracılık/pazarlama hizmeti” olarak yazılır.

Mali not: Gider pusulası stopaj/KDV uygulamaları hizmet türüne göre değişir. Uygulanacak oranların MUHSGK beyannameleriyle doğru beyanı için mali müşavir ile teyit edilmelidir.

Elektrikçi vergi mükellefi ise, aynı kalemleri e-Fatura ile “kurulum hizmeti” ve “aracılık/pazarlama hizmeti” olarak keser; gider pusulasına gerek kalmaz.

Operasyon (Dış Kaynak ve/veya Vergi Mükellefi Değil)​

Operasyon birimi dış kaynak ve vergi mükellefi değilse, iki aşamalı hakediş gider pusulası ile ödenir:

– Aktivasyon (30$): Cihaz sistemde görünür, testler ve kanıtlar doğrulanır; “aktivasyon kapanışı” kaydı ile ödenir.

– Stabilizasyon (20$): İlk 30 gün erişilebilirlik ve kritik sorunların kayıtla kapatılması sağlanır; “stabilizasyon kapanışı” kaydı ile ödenir.

Operasyon vergi mükellefi ise bu iki kalem e-Fatura ile hizmet satırı olarak kesilir. Operasyon Genel Merkez’in iç birimiyse, aynı iki hakediş bordroda “performans primi” olarak kurgulanır (SGK ve gelir vergisi kuralları gözetilir).

Belgelendirme ve İzleme​

– Hakediş Fişi: Her cihaz için seri/ID, saha, sipariş no, aktivasyon/stabilizasyon tarihleri ve checklist/foto kanıtını içeren imzalı fiş.

– Mutabakat: Fatura/gider pusulası ve banka dekontu, hakediş fişi ile eşleştirilir; e-Fatura/e-İrsaliye kayıtları ve MUHSGK beyannamesi dosyalanır.

Bu çerçeve, vergi mükellefi olmayan paydaşlarla dahi şeffaf ve denetlenebilir bir ödeme akışı sağlar; tetikler ile belgeler birebir ilişkilendirilir.

Özet​

Bu iş planı; tek paket fiyat (900$ + KDV), saha kanal hakedişleri (100USD satış, 150USD kurulum) ve iki aşamalı teknik kalite kapıları (30USD + 20USD) üzerinden çalışan, ölçülebilir ve ölçeklenebilir bir yapı kurar. Standart dışı saha işleri elektrikçi–çiftçi arasında ayrı fiyatlanır; PowerStat paketinin netliği korunur. Rozet sistemi ve metrik odaklı yönetim ile kanal büyürken kalite düşmez.

Ek: Senaryo A (100 Cihaz) – Detaylı Maliyet ve Vergi Analizi​

Bu bölüm, “100 cihazı elektrikçi satar ve elektrikçi kurar” senaryosu için Genel Merkez’in maliyet, vergi ve nakit akışını kalem kalem gösterir.

Varsayımlar (Örnek Hesap İçin)​

• Tüm tutarlar USD olarak gösterilmiştir; resmi beyanlar TL cinsinden yapılır ve TCMB kuruna göre çevrilir.
• KDV (1 No’lu) oranı: %20 (standart oran, örnek varsayım).
• Elektrikçi ve Operasyon vergi mükellefi değildir; ödemeler gider pusulası ile yapılır.
• Stopaj (gelir vergisi tevkifatı) oranı: %10 (kurulum ve aracılık/pazarlama hizmetleri için örnek varsayım; kesin oranlar hizmet türüne göre mali müşavir ile teyit edilmelidir).
• Sorumlu sıfatıyla KDV (2 No’lu KDV) oranı: %20 (örnek varsayım).
• COGS içindeki girdilerden doğan indirilecek KDV bu örnek tabloda “0” varsayılmıştır; pratikte indirilecek KDV, 1 No’lu KDV netini azaltır.
• Elektrikçi brüt hakediş: 350$/cihaz** (100 satış + 150 kurulum + ek 100); toplam **35.000$.

Ana P&L (KDV Hariç)​

Matematik: $350 = 900 - 150 - 350 - 50$, $35.000 = 100 \times 350$.

Resmi Ödemeler ve Nakit Akışı (Örnek Varsayımlarla)​

1) Çiftçi Faturası KDV (1 No’lu KDV)​

• Tahsil Edilen KDV (brüt): $90.000 \times 0{.}20 = 18.000$ USD.
• Ödenecek KDV1 (net): $18.000 - \text{İndirilecek KDV (girdi)} - \text{KDV2 mahsubu}$.
• Bu tabloda indirilecek KDV(girdi)=0 varsayımıyla ve KDV2 mahsubu dahil edildiğinde örnek net: $18.000 - 8.000 = 10.000$ USD.

2) Gider Pusulası – Stopaj ve KDV2 (Elektrikçi ve Operasyon)​

Notlar:

• Stopaj tutarları Muhtasar Beyanname ile devlete beyan/ödenir.
• KDV2 (sorumlu sıfatıyla KDV) 2 No’lu KDV ile beyan/ödenir ve aynı dönemde 1 No’lu KDV’de indirilecek KDV olarak mahsuba konu edilir (dönem farkı nakit zamanlamasını etkileyebilir).

Nakit Pozisyonu – Dönemsel Görünüm (Örnek)​

• Çiftçiden tahsilat (brüt): $90.000 + 18.000 = 108.000$ USD.
• Nakit çıkışlar (brüt toplam):
  • COGS ödemesi: $15.000$ USD.
  • Gider pusulası net ödemeler: $36.000$ USD.
  • Stopaj ödemeleri (Muhtasar): $4.000$ USD.
  • KDV2 ödemeleri (2 No’lu KDV): $8.000$ USD.
  • Toplam çıkış: 63.000 USD.
• Dönem içi brüt nakit farkı: $108.000 - 51.000 = 57.000$ USD.
• KDV1 net ödemesi (örnek): $10.000$ USD (KDV2 mahsubundan sonra, girdi KDV’si “0” varsayımıyla).
• Dönem sonu net nakit: $108.000 - 63.000 - 10.000 = 35.000 USD.

Görüldüğü gibi örnek varsayımlarla nakit sonucunuz P&L net katkı ile hizalanır (35.000 USD). Gerçek hayatta girdi KDV’leri (COGS içindeki KDV), bordro yükleri (iç Operasyon ise), kur farkları ve dönemsel KDV2–KDV1 zamanlaması bu rakamı değiştirir.