Finance & Irrigation

Bu sayfa, Cınga backend içinde iş uygulaması katmanında yer alan finans ve sulama oturumu tablolarını detaylı biçimde açıklar.

Bu katman telemetry çekirdeğinin parçası değildir; ancak cihazların ve saha varlıklarının iş tarafında nasıl anlam kazandığını gösterir. Yani burada ölçüm değil, ölçümün operasyonel ve finansal sonucu modellenir.

Katmanın Amacı

Bu katman iki ana problemi çözer:

1. Finansal olaylar

   • belirli cihaz veya saha ile ilişkili gelir/gider kayıtları
   • kullanıcıya özel veya sistem geneli finans kategorileri

2. Sulama yaşam döngüsü

   • hangi cihaz/pompa/parsel ilişkisinde sulama oturumu başladığı
   • ne zaman başladığı, bittiği ve nasıl tetiklendiği

1. finance_details

finance_details, finans kayıtlarında kullanılacak detay/kategori sözlüğünü tutar.

Neden vardır?

Finans hareketlerinin açıklama metni serbest bırakıldığında raporlama ve filtreleme zorlaşır. Bu nedenle gelir/gider kalemleri için tekrar kullanılabilir bir kategori katmanı gerekir.

Bu tablo iki seviyede çalışabilir:

• sistem geneli ortak kategoriler
• kullanıcıya özel kategoriler

Kolonlar

Kolon	Tip	Null	Anlamı
id	int	hayır	Kategori anahtarı
user_id	int	evet	Kategori kullanıcıya özelse ilgili kullanıcı
name	varchar(150)	hayır	Kategori adı
description	varchar(255)	evet	Açıklama
is_active	boolean	hayır	Aktiflik
update_time	timestamp	hayır	Güncelleme
create_time	timestamp	hayır	Oluşturma

Neden user_id nullable?

Çünkü bazı kategoriler sistem geneli tekrar kullanılabilir; bazıları yalnız belirli kullanıcıya aittir. Bu sayede hem ortak sözlük hem kullanıcıya özel kategori ihtiyacı aynı model içinde çözülür.

Örnek kayıtlar

Sistem geneli kategori:

{
  "id": 1,
  "user_id": null,
  "name": "Elektrik Geliri",
  "description": "Enerji üretim veya tasarruf kaynaklı gelir kaydı",
  "is_active": true
}

Kullanıcıya özel kategori:

{
  "id": 3,
  "user_id": 1,
  "name": "Mazot",
  "description": "Kullanıcıya özel yakıt gider kategorisi",
  "is_active": true
}

2. finances

finances, gerçek finansal hareketleri taşır.

Neden vardır?

Cihazın ya da sahadaki ekipmanın yalnız teknik değil, ekonomik etkisi de vardır. Bakım gideri, enerji geliri, işçilik, yakıt gibi hareketler cihaz bağlamında tutulduğunda teknik veri ile iş sonucu ilişkilendirilebilir.

Kolonlar

Kolon	Tip	Null	Anlamı
id	int	hayır	Finans kaydı anahtarı
device_id	varchar(21)	hayır	Hareketin ilişkilendirildiği cihaz
detail_id	int	hayır	Finans kategori/detayı
transaction_type	enum	hayır	income / expense
transaction_time	timestamp	hayır	Finans olay zamanı
currency_code	varchar(10)	hayır	Para birimi
note	varchar(255)	evet	Kısa not
amount	decimal(14,2)	hayır	Tutar
created_by	int	evet	Oluşturan kullanıcı
updated_by	int	evet	Son güncelleyen
is_active	boolean	hayır	Soft aktiflik
update_time	timestamp	hayır	Güncelleme
create_time	timestamp	hayır	Oluşturma

Neden device_id ile bağlı?

Bu modelde finans kaydı cihaz bağlamlı tutulur. Böylece:

• bakım gideri ilgili cihazla ilişkilendirilir
• gelir/gider geçmişi cihaz yaşam döngüsüne bağlanır
• raporlama cihaz veya saha bazında yapılabilir

Örnek kayıt

{
  "id": 2,
  "device_id": "46000000C47CA670",
  "detail_id": 2,
  "transaction_type": "expense",
  "transaction_time": "2026-04-02T09:30:00Z",
  "currency_code": "TRY",
  "note": "Pompa bakım gideri",
  "amount": 850.00,
  "created_by": 1,
  "updated_by": 1,
  "is_active": true
}

Tasarım notu

İleride ihtiyaç büyürse finans kayıtları yalnız device_id ile değil; land_plot_id, pump_id veya bağımsız maliyet merkezi ile de ilişkilendirilebilir. Mevcut modelde cihaz ana bağlamdır.

3. irrigations

irrigations, sulama oturumunu temsil eder.

Neden vardır?

Enerji tarafında pompa çalışması görülebilir; fakat iş açısından önemli olan soru genellikle şudur:

Ne zaman sulama başladı, ne zaman bitti ve hangi bağlamda gerçekleşti?

Bu tablo, telemetry verisini operasyonel oturuma dönüştürür.

Kolonlar

Kolon	Tip	Null	Anlamı
id	int	hayır	Sulama oturumu anahtarı
device_id	varchar(21)	hayır	Oturumu başlatan/izleyen cihaz
pump_id	int	evet	İlgili pompa
land_plot_id	int	evet	İlgili parsel
start_stream_id	int	evet	Başlangıcı doğrulayan stream
end_stream_id	int	evet	Bitişi doğrulayan stream
start_time	timestamp	hayır	Oturum başlangıcı
end_time	timestamp	evet	Oturum bitişi
duration_sec	int	evet	Süre
is_active	boolean	hayır	Oturum halen açık mı
trigger_source	enum	evet	register_bit / manual / rule / api
create_time	timestamp	hayır	Oluşturma
update_time	timestamp	hayır	Güncelleme

Neden start_stream_id ve end_stream_id var?

Çünkü sulama oturumu yalnız takvimsel bir olay değil; telemetry tarafından doğrulanabilen bir operasyonel süreçtir. Başlangıç ve bitişi belirleyen accepted stream’ler tutulursa oturumun veri temeli geriye dönük izlenebilir olur.

trigger_source neden önemli?

Aynı sulama oturumu farklı yollardan başlayabilir:

• cihaz register bit’i ile otomatik algılanmış olabilir
• kullanıcı manuel başlatmış olabilir
• bir rule engine aksiyonu tetiklemiş olabilir
• API çağrısı üzerinden açılmış olabilir

Bu ayrım operasyon ve raporlama açısından önemlidir.

Örnek kayıt

{
  "id": 1,
  "device_id": "46000000C47CA670",
  "pump_id": 1,
  "land_plot_id": 1,
  "start_stream_id": 5001,
  "end_stream_id": null,
  "start_time": "2026-04-03T10:29:50Z",
  "end_time": null,
  "duration_sec": null,
  "is_active": true,
  "trigger_source": "register_bit"
}

Finans ve Sulama Katmanının Telemetry ile İlişkisi

Bu katman telemetry çekirdeğini tekrar etmez; onun üzerine iş anlamı ekler.

• finances teknik verinin ekonomik etkisini taşır
• irrigations teknik olayın operasyonel oturum halini taşır

Bu yüzden bu tablolar telemetry tablolarının alternatifi değil; onlardan türeyen iş bağlamı katmanıdır.

Temel Tasarım Kararları

Finans kategorisi ile finans hareketi ayrıdır

• finance_details → sözlük
• finances → gerçek hareket

Sulama oturumu measurement değildir

irrigations, tek tek akım/gerilim kayıtlarını değil, bunlardan türeyen iş olayını taşır.

Stream referansı operasyonu veriyle bağlar

start_stream_id ve end_stream_id sayesinde sulama oturumları salt kullanıcı işlemi değil, telemetry ile ilişkilendirilmiş nesneye dönüşür.

Sonuç

Finance & Irrigation modeli, Cınga backend’in yalnız teknik bir ölçüm sistemi olmadığını; aynı zamanda saha operasyonu ve ekonomik sonuç üreten bir iş platformu olmasını sağlar. Bu katmanda cihaz verisi doğrudan saklanmaz; onun iş bağlamındaki etkisi modellenir.