Akım Sentez Parametreler

Baz akım parametreleri kullanılarak oluşturulan sentez parametre hesap detayları bu sayfada incelenmiştir.

---

Ortalama RMS Akım

Badge

Öncelik: Zorunlu Sentez
Skor Etkisi: Yüksek
Beslediği Skorlar: Yük, Verimlilik, Motor Stres

$$I_{rms,A} = \frac{I_{rms,R} + I_{rms,S} + I_{rms,T}}{3}$$

$I_{rms,A}$, üç faz akımının ortak yük seviyesini temsil eden temel referans metriktir. Pompa motorunun o andaki ortalama elektriksel yüklenmesini tek sayıda özetler. Değerin zaman içinde yükselmesi, pompanın daha fazla güç çektiğini; nominal çalışma bandına göre uzun süre yüksek kalması ise yük artışı, hidrolik zorlanma, yanlış çalışma noktası veya verim kaybı ihtimalini düşündürür.

Akım parametreleri saha tarafında akım trafosu çarpanı uygulanarak anlamlı mühendislik birimine dönüştürüldüğü için, burada kullanılan $I_{rms,R}$, $I_{rms,S}$ ve $I_{rms,T}$ değerleri CT oranı düzeltilmiş akımlardır. Bu nedenle $I_{rms,A}$ doğrudan pompa motorunun ortalama faz akımı olarak yorumlanabilir.

---

Eşdeğer RMS Akım

Badge

Öncelik: Güçlü Aday
Skor Etkisi: Orta-Yüksek
Beslediği Skorlar: Yük, Motor Stres

$$I_{rms,eq} = \sqrt{\frac{I_{rms,R}^2 + I_{rms,S}^2 + I_{rms,T}^2}{3}}$$

Bu ifade, faz akımlarını karesel etki ile birleştirdiği için yüksek faz akımlarına daha fazla ağırlık verir. Sonuçta elde edilen $I_{rms,eq}$, termal etki açısından eşdeğer bir akım seviyesi sunar. Fazlardan birinde kalıcı yüksek akım varsa bu metrik, basit ortalamaya göre riski daha görünür hale getirir.

$I_{rms,eq}$ ile $I_{rms,A}$ arasındaki fark büyüdükçe fazlar arasında eşit olmayan yüklenme veya belirli bir faza binen ek akım daha belirgin hale gelir. Pompa uygulamalarında bu durum; kablo/klemens direnci farkı, sargı zayıflığı, sürücü çıkış dengesizliği veya dengesiz besleme etkisinin akım tarafına yansıması şeklinde görülebilir.

---

Akım Dengesizlik Oranı

Badge

Öncelik: Zorunlu Sentez
Skor Etkisi: Yüksek
Beslediği Skorlar: Yük, Güç Kalite, Motor Stres

$$I_{imb,\%} = 100 \cdot \frac{\max\left(\lvert I_{rms,R} - I_{rms,A}\rvert,\lvert I_{rms,S} - I_{rms,A}\rvert,\lvert I_{rms,T} - I_{rms,A}\rvert\right)}{I_{rms,A}}$$

Bu metrik, üç faz RMS akımından türetilen pratik bir akım dengesizlik göstergesidir. Hesaplama, fazlardan ortalamaya en fazla sapma gösterenin ortalama akıma oranını yüzde cinsinden verir. Düşük ve stabil değerler dengeli yüklenmeyi; yüksek ve kalıcı değerler ise elektriksel veya elektromekanik dengesizlik riskini gösterir.

Akım dengesizliği, pompa sistemlerinde gerilim dengesizliğine göre çoğu zaman daha doğrudan alarm verir. Çünkü besleme kalitesi bozulmasa bile kablo-klemens teması, motor sargı problemi, sürücü çıkışındaki asimetri, akım trafosu uygulama hatası veya belirli bir fazda oluşan ek empedans farkı akım tarafında hızlıca görünür hale gelebilir. Bu nedenle $I_{imb,\%}$, pompa sağlığı takibinde kritik bir teşhis göstergesidir.

Akım Dengesizlik Oranı	Yorum	Pratik Durum
%0 - %3	İyi	Faz akımları birbirine yakın. Normal işletme davranışı olarak değerlendirilebilir.
%3 - %7	İzlenmeli	Dengesizlik oluşmaya başlamış. Trend takibi ve faz bazlı inceleme önerilir.
%7 - %10	Kötüleşiyor	Motor/sürücü tarafında asimetri belirginleşiyor olabilir. Saha kontrolü planlanmalıdır.
%10 - %20	Yüksek risk	Faz akımları ciddi biçimde ayrışmıştır. Kablo, klemens, sargı ve sürücü çıkışı incelenmelidir.
> %20	Kritik	Motor ömrü ve koruma davranışı açısından risk yüksektir. Acil detaylı inceleme gerekir.

Alt kırılım	Ne ifade eder?	Kontrol edilmesi gereken tipik kök neden
Düşük seviye ve stabil	Faz akımları dengeli seyrediyor	Normal işletme davranışı
Düşük seviye ama artan trend	Fazlardan biri yavaşça ayrışıyor	Klemens gevşemesi, CT montaj farkı, yük koşulu değişimi
Orta seviye ve sürekli	Akım dengesizliği kalıcı hale gelmiş	Sürücü çıkış asimetrisi, sargı zayıflığı, kablo direnci farkı
Yüksek seviye ve ani	Faz akımlarından biri kısa sürede sıçrıyor	Temas problemi, arızalı sürücü çıkışı, ölçüm zinciri sorunu
Yüksek seviye ve kalıcı	Fazlardan biri sürekli yüksek veya düşük kalıyor	Sargı sorunu, faz kaybına yaklaşım, ciddi bağlantı problemi

Yorum Notu

$I_{imb,\%}$ için buradaki aralıklar pompa sağlığı odaklı operasyonel yorum seviyeleridir. Uygulanan motor tipi, sürücü yapısı, yük profili ve koruma ayarlarına göre kabul sınırları değişebilir.

---

Faz Akım Yayılım Oranı

Badge

Öncelik: Destekleyici
Skor Etkisi: Orta
Beslediği Skorlar: Yük, Güç Kalite

$$I_{sr,\%} = 100 \cdot \frac{\max(I_{rms,R}, I_{rms,S}, I_{rms,T}) - \min(I_{rms,R}, I_{rms,S}, I_{rms,T})}{I_{rms,A}}$$

Bu metrik, en yüksek ve en düşük faz RMS akımı arasındaki açıklığı ortalama RMS akıma normalize ederek yüzde cinsinden ifade eder. Başka bir deyişle, üç faz arasındaki toplam akım yayılımını tek sayıda özetler. Değer yükseldikçe fazlar arasındaki akım ayrışmasının arttığı anlaşılır.

$I_{sr,\%}$ özellikle saha operasyonunda anlaşılması kolay bir yardımcı göstergedir; çünkü ortalamadan tekil sapmayı değil doğrudan faz uçları arasındaki toplam açıklığı ölçer. Bu yönüyle $I_{imb,\%}$ ile birlikte kullanıldığında daha kuvvetli teşhis sağlar: biri ortalamaya göre sapmayı, diğeri ise en yüksek ve en düşük faz arasındaki kopmayı öne çıkarır.

Pompa uygulamalarında bu metrik; sürücü çıkış dengesizliği, faz bazlı kablo/klemens direnci farkı, sargı bozulması, CT yön/oran problemi veya ölçüm noktasına özgü faz ayrışmalarını görünür hale getirebilir. Özellikle tek bir faz akımının sürekli daha yüksek kalması, mekanik değil daha çok elektriksel kökenli bir bozulmanın işareti olabilir.

Faz Akım Yayılım Oranı	Yorum	Pratik Durum
%0 - %5	İyi	Faz akımları birbirine yakın. Normal çalışma davranışı kabul edilebilir.
%5 - %10	İzlenmeli	Fazlar arası açıklık artmaya başlamış. Trend ve faz bazlı kontrol önerilir.
%10 - %15	Kötüleşiyor	Akım ayrışması belirginleşmiş. Kablo, CT, sürücü ve sargı tarafı incelenmelidir.
%15 - %25	Yüksek risk	Fazlar arası açıklık güçlüdür. Motor ısınması ve koruma davranışı etkilenebilir.
> %25	Kritik	Ciddi faz akım ayrışması vardır. Acil saha incelemesi gerekir.

Alt kırılım	Ne ifade eder?	Kontrol edilmesi gereken tipik kök neden
Düşük seviye ve stabil	Üç faz akımı benzer seviyede	Normal işletme davranışı
Düşük seviye ama artan trend	Faz uçları arasındaki açıklık büyüyor	Yük değişimi, klemens gevşemesi, CT uygulama farkı
Orta seviye ve sürekli	Fazlar uzun süre farklı akım seviyelerinde	Sürücü çıkış farkı, sargı bozulması, kablo direnci farkı
Yüksek seviye ve ani	Bir faz akımı hızla kopuyor	Temas problemi, faz kaybı başlangıcı, sürücü arızası
Yüksek seviye ve kalıcı	En yüksek ve en düşük faz arasında sürekli büyük fark var	Kronik elektriksel asimetri, CT/ölçüm zinciri hatası, motor faz problemi

$Iimb ile Farkı

$I_{imb,\%}$ ortalama akıma göre en büyük sapmayı gösterir. $I_{sr,\%}$ ise en yüksek ve en düşük faz arasındaki toplam açıklığı verir. Bu nedenle iki metrik birlikte kullanıldığında akım tarafındaki asimetri daha net yorumlanabilir.

---

Faz Akım Sapma Oranları

Badge

Öncelik: Destekleyici
Skor Etkisi: Orta
Beslediği Skorlar: Yük, Güç Kalite

$$I_{dev,R,\%} = 100 \cdot \frac{I_{rms,R} - I_{rms,A}}{I_{rms,A}}$$ $$I_{dev,S,\%} = 100 \cdot \frac{I_{rms,S} - I_{rms,A}}{I_{rms,A}}$$ $$I_{dev,T,\%} = 100 \cdot \frac{I_{rms,T} - I_{rms,A}}{I_{rms,A}}$$

Bu metrik ailesi, her fazın RMS akımının üç faz ortalamasından yüzde olarak ne kadar saptığını ayrı ayrı gösterir. İşaret bilgisi korunur: pozitif değer ilgili fazın ortalamanın üzerinde akım çektiğini, negatif değer ise ortalamanın altında kaldığını ifade eder. Böylece yalnızca "dengesizlik var mı" sorusu değil, "hangi faz yüksek, hangi faz düşük" sorusu da doğrudan cevaplanabilir.

Akım dengesizlik oranı tek sayı üretir ve alarm için çok kullanışlıdır; ancak kök neden analizinde çoğu zaman yeterli değildir. Faz akım sapma oranları ise dengesizliğin dağılımını açar. Örneğin bir faz sürekli %+12 sapma gösterirken diğer iki faz negatif bölgede kalıyorsa, yükün belirli bir faza yığıldığı veya o fazın ölçüm/iletim davranışında farklılık olduğu daha net anlaşılır.

Bu metrik, pompa sistemlerinde özellikle sürücü çıkış asimetrisi, sargı davranışı farkı, kablo-klemens direnci farkı, CT yön/oran problemi ve faz bazlı elektriksel zorlanmaları yorumlamak için değerlidir. Ayrıca $I_{imb,\%}$ metriğinin faz kırılımını verir; çünkü mutlak değerce en büyük faz sapması doğrudan dengesizlik oranını üretir.

$$I_{imb,\%} = \max\left(\left|I_{dev,R,\%}\right|,\left|I_{dev,S,\%}\right|,\left|I_{dev,T,\%}\right|\right)$$

İdeal dengeli durumda üç fazın sapma oranı da sıfıra yakın olur. Pratikte küçük artı/eksi sapmalar olağandır. Ancak belirli bir fazın uzun süre pozitif ya da negatif tarafta ayrışması, izlenmesi gereken operasyonel bir farklılığa işaret eder.

Faz Akım Sapma Büyüklüğü	Yorum	Pratik Durum
%0 - %3	İyi	İlgili faz ortalamaya çok yakın. Dengeli yüklenme kabul edilebilir.
%3 - %7	İzlenmeli	Faz bazında ayrışma başlamış. Trend ve faz ilişkisi takip edilmelidir.
%7 - %10	Kötüleşiyor	İlgili faz belirgin biçimde yüksek ya da düşük kalıyor.
%10 - %20	Yüksek risk	Faz bazlı akım davranışı güçlü biçimde ayrışmıştır.
> %20	Kritik	İlgili fazda ciddi elektriksel asimetri veya ölçüm problemi olabilir.

Sapma İşareti	Ne ifade eder?	Tipik teknik yorum
Pozitif	Faz akımı ortalamanın üzerinde	O faza yük yığılması, daha düşük empedans, sürücü/motor asimetrisi
Negatif	Faz akımı ortalamanın altında	Diğer fazların daha baskın olması, bağlantı/iletim farkı, ölçüm zinciri farkı
Sıfıra yakın	Faz akımı ortalamaya yakın	Dengeli çalışma davranışı

Gözlenen Dağılım	Pompa Odaklı Olası Yorum	Birlikte Bakılması Önerilen Metrik
Bir faz sürekli pozitif, iki faz negatif	Yük veya akım çekişi tek faz yönünde kaymış	Akım dengesizlik oranı, faz akım yayılım oranı
Bir faz sürekli negatif, diğer ikisi hafif pozitif	Belirli fazda zayıf akım taşıma veya ölçüm farkı olabilir	CT kontrolü, kablo-klemens incelemesi
İşaretler sık sık yer değiştiriyor	Kararsız yüklenme veya ölçüm oynaklığı olabilir	Crest faktörü, THD-I trendi
Yalnızca tek fazda ani sapma	Faz bazlı arıza başlangıcı veya temas problemi olabilir	O fazın crest faktörü ve harmonik oranları
Üç faz da küçük sapmalı ama dengesizlik artıyor	Genel yük değişimi var, henüz tek faz baskın değil	Ortalama RMS Akım, eşdeğer RMS Akım

Yorum Notu

Bu metrikte işaret bilgisi önemlidir. Eğer yalnızca sapmanın büyüklüğü izlenmek istenirse mutlak değer alınabilir; ancak o durumda hangi fazın yüksek, hangisinin düşük olduğu bilgisi kaybolur. Bu nedenle teşhis amaçlı kullanımda işaretli sürüm daha değerlidir.

Operasyonel Avantaj

Faz akım sapma oranları, alarm üretmekten çok teşhis üretmek için uygundur. Gösterge ekranında üç faz için ayrı ayrı izlenirse, dengesizliğin yönü ve fazı tek bakışta anlaşılır.

---

Maksimum Faz / Ortalama Akım Oranı

Badge

Öncelik: Güçlü Aday
Skor Etkisi: Orta-Yüksek
Beslediği Skorlar: Yük, Motor Stres

$$I_{max/avg} = \frac{\max(I_{rms,R}, I_{rms,S}, I_{rms,T})}{I_{rms,A}}$$

Bu metrik, üç faz içindeki en yüksek RMS akımın ortalama RMS akıma oranını verir. Değer 1'e ne kadar yakınsa en yüksek faz akımı ortalamaya o kadar yakındır. Değer büyüdükçe en yüklenmiş fazın ortalamadan yukarı doğru ayrıştığı anlaşılır. Bu nedenle metrik, "hangi faz en çok yük taşıyor ve ne kadar taşıyor" sorusuna tek sayıda cevap verir.

Bu oran, faz akım sapma oranlarının üst sınır özetidir. Eğer en yüksek fazın sapma oranı pozitif tarafta büyüyorsa $I_{max/avg}$ da buna paralel artar. Alarm tarafında kullanımı kolaydır; çünkü işaretli üç ayrı faz sapması yerine yalnızca üst sınır davranışını tek metrikte toplar.

$$I_{max/avg} = 1 + \frac{\max(I_{dev,R,\%}, I_{dev,S,\%}, I_{dev,T,\%})}{100}$$

Maksimum Faz / Ortalama Akım Oranı	Yorum	Pratik Durum
1.00 - 1.03	İyi	En yüksek faz akımı ortalamaya çok yakın. Dengeli yüklenme kabul edilebilir.
1.03 - 1.07	İzlenmeli	Bir faz yukarı ayrışmaya başlamış. Trend takibi önerilir.
1.07 - 1.10	Kötüleşiyor	En yüksek faz belirgin biçimde fazla yük taşıyor olabilir.
1.10 - 1.20	Yüksek risk	Faz bazlı aşırı yüklenme belirgindir. Kablo, sürücü ve motor tarafı incelenmelidir.
> 1.20	Kritik	Bir faz ciddi biçimde ortalamanın üstüne çıkmıştır. Koruma ve saha incelemesi gerekebilir.

---

Minimum Faz / Ortalama Akım Oranı

Badge

Öncelik: Güçlü Aday
Skor Etkisi: Orta
Beslediği Skorlar: Yük

$$I_{min/avg} = \frac{\min(I_{rms,R}, I_{rms,S}, I_{rms,T})}{I_{rms,A}}$$

Bu metrik, üç faz içindeki en düşük RMS akımın ortalama RMS akıma oranını verir. Değer 1'e yakın olduğunda en düşük fazın da ortalamadan fazla uzaklaşmadığı anlaşılır. Değer küçüldükçe bir fazın aşağı yönde ayrıştığı, yani diğer fazlara göre belirgin biçimde daha az akım taşıdığı görülür. Bu, eksik yüklenme, iletim farkı ya da ölçüm/asimetri problemi açısından değerlidir.

Bu oran, faz akım sapma oranlarının alt sınır özetidir. Özellikle belirli bir faz sürekli negatif sapma bölgesinde kalıyorsa $I_{min/avg}$ düşer. Böylece hangi fazın geride kaldığını faz sapmalarından görebilir, bu geriliğin ne kadar büyüdüğünü ise tek sayıda bu oranla izleyebilirsin.

$$I_{min/avg} = 1 + \frac{\min(I_{dev,R,\%}, I_{dev,S,\%}, I_{dev,T,\%})}{100}$$

Minimum Faz / Ortalama Akım Oranı	Yorum	Pratik Durum
0.97 - 1.00	İyi	En düşük faz akımı ortalamaya çok yakın. Dengeli çalışma kabul edilebilir.
0.93 - 0.97	İzlenmeli	Bir faz aşağı yönde ayrışmaya başlamış. Trend takibi önerilir.
0.90 - 0.93	Kötüleşiyor	En düşük faz belirgin biçimde ortalamanın altında kalıyor.
0.80 - 0.90	Yüksek risk	Faz bazlı akım taşımada anlamlı düşüş vardır. Bağlantı, CT veya motor faz davranışı incelenmelidir.
< 0.80	Kritik	Bir faz ciddi biçimde zayıf akım taşıyor veya ölçüm anomalisi vardır.

Metrik Kombinasyonu	Ne ifade eder?	Tipik teknik yorum
$I_{max/avg}$ yüksek, $I_{min/avg}$ normal	Üst tarafta tek faz yüklenmesi baskın	Bir faza yük yığılması, düşük empedanslı yol, sürücü asimetrisi
$I_{max/avg}$ normal, $I_{min/avg}$ düşük	Alt tarafta tek faz zayıflığı baskın	Temas problemi, CT farkı, iletim zayıflığı, faz bazlı motor problemi
İkisi birden uzaklaşıyor	Hem üst hem alt fazlar kopuyor	Genel faz dengesizliği, güçlü asimetri, sürücü veya sargı problemi
İkisi de 1'e yakın	Fazlar ortalama çevresinde dengeli	Normal işletme davranışı

$I_{sr,\%}$ ile İlişkisi

Bu iki oran birlikte okunduğunda, Faz Akım Yayılım Oranı'nın kaynak yapısı daha sezgisel hale gelir. $I_{max/avg}$ üst sınırı, $I_{min/avg}$ alt sınırı temsil eder; aralarındaki fark büyüdükçe fazlar arası akım açıklığı da büyür.

Gösterge Kullanımı

Operasyonel ekranlarda bu iki metrik yan yana verildiğinde, kullanıcı tek bakışta "en yüksek faz ne kadar yukarı çıktı" ve "en düşük faz ne kadar aşağı indi" sorularını cevaplayabilir. Bu, üç ayrı faz sapma değerini okumaktan daha hızlı alarm farkındalığı sağlar.

---

Fazlar Arası Akım Farkları

Badge

Öncelik: Destekleyici
Skor Etkisi: Orta
Beslediği Skorlar: Yük, Güç Kalite

$$\Delta I_{RS} = \left|I_{rms,R} - I_{rms,S}\right|$$ $$\Delta I_{ST} = \left|I_{rms,S} - I_{rms,T}\right|$$ $$\Delta I_{TR} = \left|I_{rms,T} - I_{rms,R}\right|$$ $$\Delta I_{A} = \frac{\Delta I_{RS} + \Delta I_{ST} + \Delta I_{TR}}{3}$$

Bu metrik ailesi, faz çiftleri arasındaki mutlak RMS akım farkını doğrudan amper cinsinden verir. Yüzde normalize edilmiş dengesizlik oranları yorum için güçlüdür; ancak saha tarafında bazen "fazlar arasında kaç amper fark var" sorusu daha hızlı anlaşılır. Bu nedenle $\Delta I_{RS}$, $\Delta I_{ST}$ ve $\Delta I_{TR}$ değerleri özellikle bakım ve saha doğrulama süreçlerinde çok kullanışlıdır.

$\Delta I_A$ ise üç faz çifti arasındaki ortalama farkı özetleyen yardımcı metriktir. Tek başına alarm metriği olmaktan çok, faz ayrışmasının fiziksel büyüklüğünü okumak için kullanılmalıdır. Aynı yüzde dengesizlik, düşük akımda küçük amper farkı; yüksek akımda ise çok daha büyük amper farkı anlamına gelebilir. Bu yüzden yüzdesel metriklerle birlikte amper bazlı farkın da izlenmesi pratikte değerlidir.

Fazlar Arası Akım Farkı Davranışı	Yorum	Pratik Durum
Düşük ve stabil	İyi	Fazlar amper bazında birbirine yakın. Normal çalışma kabul edilebilir.
Düşük ama artan	İzlenmeli	Faz ayrışması yavaş yavaş büyüyor olabilir.
Orta seviye ve sürekli	Kötüleşiyor	Fazlar arası akım farkı kalıcı hale gelmiş. Elektriksel asimetri düşünülmelidir.
Yüksek ve ani	Yüksek risk	Belirli bir faz çiftinde keskin kopma oluşuyor olabilir.
Yüksek ve kalıcı	Kritik	Faz bazlı ciddi akım ayrışması vardır. Detaylı saha kontrolü gerekir.

Gözlenen Durum	Ne ifade eder?	Tipik teknik yorum
Tek bir çiftte yüksek fark	İki belirli faz arasında ayrışma var	O iki fazdan birinde temas, CT veya sürücü/motor farkı olabilir
Üç çiftte de artış	Genel faz dengesizliği büyüyor	Yük dağılımı bozulması, sürücü çıkış asimetrisi, sargı problemi
Farklar periyodik	Faz ayrışması çalışma rejimine bağlı	Değişken hız sürücüsü, valf/akış rejimi değişimi, periyodik yük geçişi
Yalnızca tek fark anlık sıçrıyor	Faz çiftine özgü geçici sorun olabilir	Klemens teması, ölçüm zinciri oynaklığı, sürücü çıkış anomalisi
Ortalama fark büyüyor ama yüzdesel dengesizlik sabit	Toplam yük seviyesi artarken fiziksel fark da büyüyor	Akım ölçeği büyüdüğü için watt/ısı etkisi artabilir

---

Ortalama Temel Akım

Badge

Öncelik: Destekleyici
Skor Etkisi: Orta
Beslediği Skorlar: Yük, Güç Kalite

$$I_{fund,A} = \frac{I_{fund,R} + I_{fund,S} + I_{fund,T}}{3}$$

$I_{fund,A}$, üç fazın temel bileşen akımını tek sayıda özetler. RMS akım toplam yüklenmeyi gösterirken temel akım, bu yüklenmenin sinüse en yakın ve enerji aktarımı açısından esas bileşenini temsil eder. Dolayısıyla $I_{fund,A}$, harmonik içeriğin dışında kalan "esas akım omurgasını" izlemek için faydalıdır.

Pompa sistemlerinde bu metrik özellikle sürücü yüklenmesi, gerçek çalışma noktası ve harmonik kaynaklı şişmenin ayrıştırılmasında yararlıdır. Eğer $I_{rms,A}$ yükselirken $I_{fund,A}$ aynı hızda yükselmiyorsa, toplam RMS akımın bir kısmı harmonik içerikten geliyor olabilir.

Ortalama Temel Akım Davranışı	Yorum	Pratik Durum
RMS ile birlikte artıyor	Normal yük artışı olabilir	Pompa gerçek iş yükü artıyor olabilir.
RMS sabit, temel akım düşüyor	Bozulma payı artıyor olabilir	Harmonik içerik yükseliyor, sürücü davranışı bozuluyor olabilir.
RMS artıyor, temel akım yavaş artıyor	İzlenmeli	Toplam akımın bir kısmı temel dışı içerikten geliyor olabilir.
Temel akım düşüyor, güç benzer kalıyor	Verim veya ölçüm ilişkisi incelenmeli	Fazör davranışı, harmonik yapı veya çalışma noktası değişmiş olabilir.

Gözlenen Birliktelik	Ne düşündürür?	Birlikte Bakılması Önerilen Metrik
$I_{fund,A}$ yüksek, $THD_I$ düşük	Yük artışı daha çok temel bileşenden geliyor	Toplam aktif güç, toplam görünür güç
$I_{fund,A}$ orta, $THD_I$ yüksek	Akım şişmesi harmonik kaynaklı olabilir	RMS/Temel Akım Oranı, Crest Faktörü
$I_{fund,A}$ düşük, $I_{rms,A}$ yüksek	Nonlineer akım bileşenleri baskınlaşıyor olabilir	Temel Bileşen Oranı, harmonik ağırlık merkezi

---

RMS / Temel Akım Oranı

Badge

Öncelik: Güçlü Aday
Skor Etkisi: Orta-Yüksek
Beslediği Skorlar: Güç Kalite, Motor Stres

$$K_{I,R} = \frac{I_{rms,R}}{I_{fund,R}}$$ $$K_{I,S} = \frac{I_{rms,S}}{I_{fund,S}}$$ $$K_{I,T} = \frac{I_{rms,T}}{I_{fund,T}}$$ $$K_{I} = \frac{K_{I,R} + K_{I,S} + K_{I,T}}{3}$$

Bu oran, toplam RMS akımın temel bileşene göre ne kadar büyüdüğünü gösterir. İdeal olarak harmonik içerik çok düşükse oran 1'e yakın olur. Değer 1'den uzaklaştıkça RMS akımın içinde temel dışı bileşenlerin, yani harmonik veya bozulma kaynaklı ek içeriğin arttığı anlaşılır.

Bu metrik, THD-I ile akrabadır ancak aynı şey değildir. THD yalnızca seçilmiş harmonik bileşenlerin temel bileşene oranını verir; $K_I$ ise toplam RMS akım ile temel bileşen arasındaki ilişkiyi gösterir. Ölçülen harmonik küme sınırlı olsa bile $K_I$ dalga biçiminin genel şişme etkisini pratik olarak görünür kılar.

RMS / Temel Akım Oranı	Yorum	Pratik Durum
1.00 - 1.03	İyi	Toplam RMS akım temel bileşene çok yakın. Bozulma düşüktür.
1.03 - 1.08	İzlenmeli	Temel dışı içerik artmaya başlamış olabilir.
1.08 - 1.15	Kötüleşiyor	Bozulma veya harmonik katkı belirginleşiyor.
1.15 - 1.25	Yüksek risk	RMS akım temel bileşenden anlamlı biçimde ayrışmış.
> 1.25	Kritik	Bozulma içeriği ciddi düzeydedir.

Gözlenen Davranış	Ne düşündürür?	Birlikte Bakılması Önerilen Metrik
Oran yavaş artıyor	Dalga biçimi bozulması kademeli büyüyor olabilir	THD-I, Temel Bileşen Oranı
Oran ani sıçrıyor	Geçici harmonik yüklenme veya darbeli çalışma olabilir	Crest Faktörü, sürücü rejimi
Tek fazda oran yüksek	Faz bazlı bozulma asimetrik	Faz akım sapmaları, harmonik oranları
Üç fazda birlikte yüksek	Sistematik nonlineer akım çekişi var	THD-I, baskın harmonik mertebe

---

Temel Bileşen Oranı

Badge

Öncelik: Destekleyici
Skor Etkisi: Orta
Beslediği Skorlar: Güç Kalite

$$FCR_{I,R,\%} = 100 \cdot \frac{I_{fund,R}}{I_{rms,R}}$$ $$FCR_{I,S,\%} = 100 \cdot \frac{I_{fund,S}}{I_{rms,S}}$$ $$FCR_{I,T,\%} = 100 \cdot \frac{I_{fund,T}}{I_{rms,T}}$$ $$FCR_{I,\%} = \frac{FCR_{I,R,\%} + FCR_{I,S,\%} + FCR_{I,T,\%}}{3}$$

Bu metrik, toplam RMS akımın yüzde kaçının temel bileşenden oluştuğunu gösterir. Değer %100'e ne kadar yakınsa akım dalga şekli o kadar "temel ağırlıklı" davranıyor demektir. Değer düştükçe harmonik veya temel dışı içeriğin toplam RMS içindeki payı artar.

Bu ifade, RMS / Temel Akım Oranı'nın tersidir:

$$FCR_{I,\%} = 100 \cdot \frac{1}{K_I}$$

Ancak saha ekranında yüzde sunum çoğu zaman daha sezgisel olur. "Akımın %94'ü temel bileşen" ifadesi, bazı kullanıcılar için "oran 1.064" ifadesinden daha hızlı anlaşılır. Bu nedenle iki metrik matematiksel olarak ilişkili olsa da sunum amaçları farklı olabilir.

Temel Bileşen Oranı	Yorum	Pratik Durum
%97 - %100	İyi	Akımın büyük kısmı temel bileşenden oluşuyor.
%93 - %97	İzlenmeli	Temel dışı içerik artmaya başlamış olabilir.
%87 - %93	Kötüleşiyor	Harmonik katkı belirginleşmiştir.
%80 - %87	Yüksek risk	Temel bileşenin toplam akım içindeki payı anlamlı biçimde düşmüştür.
< %80	Kritik	Akım dalga biçiminde ciddi bozulma veya nonlineerlik vardır.

Gözlenen Davranış	Ne düşündürür?	Birlikte Bakılması Önerilen Metrik
Oran düşüyor	Temel dışı akım payı artıyor olabilir	THD-I, RMS/Temel Akım Oranı
Oran stabil ama RMS artıyor	Yük daha çok temel bileşende büyüyor olabilir	Ortalama Temel Akım, toplam aktif güç
Tek fazda oran düşük	Faz bazlı harmonik/distorsiyon baskınlığı olabilir	Faz akım yayılımı, harmonik baskın mertebe
Üç fazda birlikte düşük	Sistem genelinde bozulma artmış olabilir	THD-I, Harmonik Ağırlık Merkezi

---

THD Akım Bozulma Oranı

Badge

Öncelik: Zorunlu Sentez
Skor Etkisi: Yüksek
Beslediği Skorlar: Güç Kalite, Yük, Motor Stres

$$THD_{I,R,\%} = 100 \cdot \frac{\sqrt{I_{harm,R,3}^2 + I_{harm,R,5}^2 + I_{harm,R,7}^2 + I_{harm,R,9}^2}}{I_{fund,R}}$$ $$THD_{I,S,\%} = 100 \cdot \frac{\sqrt{I_{harm,S,3}^2 + I_{harm,S,5}^2 + I_{harm,S,7}^2 + I_{harm,S,9}^2}}{I_{fund,S}}$$ $$THD_{I,T,\%} = 100 \cdot \frac{\sqrt{I_{harm,T,3}^2 + I_{harm,T,5}^2 + I_{harm,T,7}^2 + I_{harm,T,9}^2}}{I_{fund,T}}$$ $$THD_{I,\%} = \frac{THD_{I,R,\%} + THD_{I,S,\%} + THD_{I,T,\%}}{3}$$

Bu metrik, temel bileşen dışındaki harmonik akım içeriğinin temel akıma oranını yüzde cinsinden ifade eder. Yukarıdaki baz veri tablosuyla uyumlu olarak burada yalnızca $I_{fund,R}$, $I_{fund,S}$, $I_{fund,T}$ ile $I_{harm,* ,3}$, $I_{harm,* ,5}$, $I_{harm,* ,7}$, $I_{harm,* ,9}$ bileşenleri kullanılmaktadır. Bu seçim bilinçli bir mühendislik tercihidir; Cınga pompa sağlığını merkeze alan bir saha izleme sistemi olduğu için, pompa sürücüsü ve güç elektroniği davranışını en iyi yansıtan baskın düşük mertebeli akım harmoniklerine odaklanılmıştır.

Akım THD, pompa sistemlerinde çoğu zaman gerilim THD'den daha erken ve daha kuvvetli alarm üretir. Çünkü harmonik akımın kaynağı çoğunlukla doğrudan yükün kendisidir: sürücü, doğrultucu, anahtarlamalı güç yapısı veya motorun manyetik davranışı. Bu nedenle $THD_{I,\%}$, pompa sürücüsünün çalışma rejimi, yük seviyesi, filtreleme durumu ve nonlineer akım çekişi hakkında daha doğrudan bilgi verir.

Faz bazında hesap yapmak burada özellikle önemlidir; çünkü akım harmonikleri bir fazda daha baskın olabilir. $THD_{I,\%}$ genel görünüm sunsa da alarm ve kök neden analizi için önce $THD_{I,R,\%}$, $THD_{I,S,\%}$ ve $THD_{I,T,\%}$ ayrı ayrı değerlendirilmelidir. Fazlardan birinde kalıcı yüksek harmonik akım görülmesi, sürücü çıkış asimetrisi, CT uygulama farkı, bağlantı farkı veya motor sargı davranışındaki dengesizliğe işaret edebilir.

Bu ifade, klasik THD mantığıyla uyumludur: harmonik akımların RMS toplamı alınır ve temel akıma bölünür. Ancak burada kullanılan harmonik küme bilinçli biçimde sınırlandırılmıştır. Amaç laboratuvar tipi tam spektrum harmonik envanteri çıkarmak değil; pompa sağlığı, sürücü etkisi, ek ısınma, kayıp artışı ve güç elektroniği baskısını operasyonel olarak anlamlı doğrulukla izlemektir.

THD Akım Bozulma Oranı	Yorum	Pratik Durum
%0 - %5	İyi	Harmonik akım içeriği düşük. Pompa ve sürücü tarafı sağlıklı kabul edilebilir.
%5 - %10	İzlenmeli	Harmonik akım belirginleşmeye başlamış. Yük seviyesi ve sürücü çalışma rejimi izlenmelidir.
%10 - %20	Kötüleşiyor	Harmonik akım içeriği anlamlı düzeydedir. Ek ısınma ve verim kaybı açısından inceleme önerilir.
%20 - %35	Yüksek risk	Nonlineer akım çekişi güçlüdür. Sürücü, filtreleme ve kablolama tarafı incelenmelidir.
> %35	Kritik	Ciddi harmonik akım bozulması vardır. Motor, sürücü ve güç elektroniği ömrü açısından risk yüksektir.

Alt kırılım	Ne ifade eder?	Kontrol edilmesi gereken tipik kök neden
Düşük seviye ve stabil	Harmonik akım içeriği kontrol altında	Normal işletme davranışı
Düşük seviye ama periyodik	Belirli zamanlarda harmonik akım artıyor	Sürücü frekans değişimi, yardımcı nonlineer yük devreye girmesi
Orta seviye ve sürekli	Harmonik akım kalıcı biçimde yüksek	Sürekli VFD etkisi, filtre eksikliği, yüksek nonlineer yüklenme
Yüksek seviye ve ani	Kısa sürede THD-I sıçrıyor	Ani sürücü yüklenmesi, arızalı güç elektroniği, ölçüm zinciri sorunu
Yüksek seviye ve kalıcı	Harmonik akım sürekli baskın	Kronik sürücü etkisi, zayıf filtreleme, motor/sürücü uyumsuzluğu

Harmonik Mertebe	Pompa Odaklı Tipik Sebep	Mekanizma	Sahada Beklenen İz
3. harmonik	Yardımcı tek fazlı elektronik beslemeler ve pano içi yardımcı devreler	Tek fazlı doğrultucu ve yardımcı SMPS yapıları 3. harmonik akım üretebilir	Yardımcı devreler aktifken harmonik akım artışı, ana pompaya göre daha çok pano etkisi
5. harmonik	VFD ile sürülen pompa sistemleri, 6 darbeli doğrultucu girişleri	6 darbeli sürücülerde en baskın akım harmoniklerinden biridir	Pompa yükü arttıkça 5. harmonik akımın belirgin yükselmesi
7. harmonik	Sürücü ve doğrultucu tabanlı pompa yükleri	5. harmonikle birlikte tipik düşük mertebe sürücü izi oluşturur	5. harmonikle paralel büyüme, inverter rejimine duyarlı artış
9. harmonik	Üst düşük mertebe bozulma, filtreleme zafiyeti, yardımcı nonlineer yük kümeleri	Düşük mertebe harmoniklerin üst bileşeni olarak büyüyebilir	Daha düşük seviyeli ama kalıcı iz, sistem sertliği zayıfsa artış
3., 5., 7., 9. birlikte yükseliyorsa	Sürücü etkisi + yardımcı yük + filtre eksikliği birleşimi	Birden fazla nonlineer kaynak veya zayıf harmonik bastırma durumu vardır	Pompa devredeyken genel THD-I yükselmesi, faz bazlı farklar ve artan ısınma eğilimi

Literatür Notu

Akım harmonikleri tarafında standart uyumluluk değerlendirmelerinde çoğu zaman THD kadar TDD de önemlidir. Ancak Cınga'nın hedefi PCC uyumluluk raporu üretmek değil, pompa sağlığı ve saha davranışını izlemektir. Bu nedenle burada kullanılan THD-I aralıkları standart limitten çok operasyonel yorum aralıklarıdır.

Tasarım Tercihi

Cınga, genel amaçlı bir güç kalitesi analizörü değil, pompa sağlığı odaklı bir saha izleme sistemidir. Bu nedenle akım THD hesabında 3., 5., 7. ve 9. harmoniklerin seçilmesi bilinçli bir mühendislik tercihidir. Hedef, pompa sistemini etkileyen baskın düşük mertebeli harmonik akımları operasyonel doğrulukla izlemek ve karar üretmektir.

---

Akım Harmonikleri Baskın Mertebe

Badge

Öncelik: Destekleyici
Skor Etkisi: Orta
Beslediği Skorlar: Güç Kalite

$$h_{dom,R} = \arg\max_{h \in \{3,5,7,9\}} I_{harm,R,h}$$ $$h_{dom,S} = \arg\max_{h \in \{3,5,7,9\}} I_{harm,S,h}$$ $$h_{dom,T} = \arg\max_{h \in \{3,5,7,9\}} I_{harm,T,h}$$

Bu metrik, her faz için ölçülen harmonik küme içinde genliği en büyük olan mertebeyi seçer. Sayısal bir oran üretmek yerine doğrudan "hangi harmonik baskın" sorusuna cevap verir. Pompa sağlığı açısından bu çok değerlidir; çünkü 3. harmonik baskınlığı ile 5.-7. harmonik baskınlığı aynı kök nedene işaret etmez.

Örneğin 5. veya 7. harmonik baskınsa sürücü ve doğrultucu etkisi daha kuvvetli düşünülür. 3. harmonik baskınsa yardımcı tek fazlı elektronik yükler veya pano içi destek devreleri daha olası hale gelir. 9. harmonik baskınlığı ise üst düşük mertebe yayılımı, zayıf filtreleme veya şebeke sertliği etkisini düşündürebilir.

Baskın Mertebe	Pompa Odaklı Tipik Yorum	Öncelikli Kontrol Alanı
3	Yardımcı elektronik yük etkisi baskın	Pano yardımcı devreleri, SMPS, kontrol beslemeleri
5	Sürücü/doğrultucu izi güçlü	VFD, giriş doğrultucu yapısı, filtreleme
7	Sürücü etkisi belirgin ve devam ediyor	VFD rejimi, yük seviyesi, harmonik filtre durumu
9	Üst düşük mertebe yayılımı artmış	Zayıf şebeke, rezonans, filtreleme zafiyeti

Gözlenen Değişim	Ne düşündürür?	Pratik yorum
3'ten 5'e kayış	Yardımcı yükten sürücü etkisine geçiş olabilir	Pano yardımcı devreleri yerine VFD baskınlaşıyor olabilir.
5 ve 7 arasında gidip gelme	Sürücü rejimi veya yük seviyesi değişiyor olabilir	İnverter çalışma noktası değişken olabilir.
9 baskın hale geliyor	Spektrum üst düşük mertebelere kayıyor	Filtreleme ve şebeke sertliği incelenmelidir.
Fazlar arasında farklı baskın mertebeler	Asimetrik harmonik yapı var	Ölçüm zinciri, sürücü çıkışı veya faz bazlı yük farkı kontrol edilmelidir.

Kapsam Notu

Bu metrik yalnızca ölçülen 3., 5., 7. ve 9. harmonikler arasında seçim yapar. Daha üst mertebeler ölçülmediği için "mutlak evrensel baskın harmonik" değil, Cınga'nın izlediği baskın mertebe olarak okunmalıdır.

---

Harmonik Ağırlık Merkezi

Badge

Öncelik: Destekleyici
Skor Etkisi: Orta
Beslediği Skorlar: Güç Kalite

$$HCM_{I,R} = \frac{3I_{harm,R,3} + 5I_{harm,R,5} + 7I_{harm,R,7} + 9I_{harm,R,9}}{I_{harm,R,3} + I_{harm,R,5} + I_{harm,R,7} + I_{harm,R,9}}$$ $$HCM_{I,S} = \frac{3I_{harm,S,3} + 5I_{harm,S,5} + 7I_{harm,S,7} + 9I_{harm,S,9}}{I_{harm,S,3} + I_{harm,S,5} + I_{harm,S,7} + I_{harm,S,9}}$$ $$HCM_{I,T} = \frac{3I_{harm,T,3} + 5I_{harm,T,5} + 7I_{harm,T,7} + 9I_{harm,T,9}}{I_{harm,T,3} + I_{harm,T,5} + I_{harm,T,7} + I_{harm,T,9}}$$ $$HCM_{I} = \frac{HCM_{I,R} + HCM_{I,S} + HCM_{I,T}}{3}$$

Harmonik Ağırlık Merkezi, ölçülen harmonik enerjisinin düşük mertebelerde mi yoksa daha üst düşük mertebelere mi kaydığını tek sayıda özetler. Değer 3'e yakınsa harmonik yük 3. mertebe etrafında toplanıyor demektir. Değer 9'a yaklaştıkça seçilen harmonik küme içindeki ağırlık merkezi daha üst mertebelere kaymış olur.

Bu metrik, baskın mertebe metriğinin sürekli sürümüdür. Baskın mertebe yalnızca en büyük bileşeni seçer; ağırlık merkezi ise tüm ölçülen harmonikleri birlikte değerlendirir. Böylece örneğin 5. harmonik en büyük kalsa bile 7. ve 9. harmoniklerin de yükselmeye başlaması durumunda HCM artarak spektrumun yukarı doğru kaydığını gösterebilir.

Harmonik Ağırlık Merkezi	Yorum	Pratik Durum
3.0 - 4.0	Alt düşük mertebe baskın	3. harmonik ağırlığı veya düşük mertebe yardımcı yük etkisi baskın olabilir.
4.0 - 5.5	5. mertebe çevresi baskın	Sürücü/doğrultucu etkisi öne çıkıyor olabilir.
5.5 - 7.0	Orta düşük mertebe yukarı kayıyor	5. ve 7. harmonikler birlikte güçleniyor olabilir.
7.0 - 9.0	Üst düşük mertebe baskın	7. ve 9. harmonik katkısı belirginleşmiş olabilir.

Gözlenen Davranış	Ne düşündürür?	Birlikte Bakılması Önerilen Metrik
Merkez yavaş yükseliyor	Spektrum üst mertebelere kayıyor olabilir	THD-I, baskın mertebe
Merkez sabit ama THD artıyor	Aynı mertebe dağılımı içinde genlik artışı var	THD-I, Ortalama Temel Akım
Merkez düşüyor	Daha alt mertebeli harmonikler baskınlaşıyor	3. harmonik oranı, yardımcı yük analizi
Fazlar arası merkez farkı yüksek	Asimetrik harmonik spektrumu var	Faz akım sapmaları, faz bazlı THD

Birlikte Yorum

Akım Harmonikleri Baskın Mertebe metriği ile Harmonik Ağırlık Merkezi birlikte kullanıldığında hem baskın bileşeni hem de spektrumun genel kayış yönünü görmek mümkün olur. Bu kombinasyon, pompa sürücüsündeki rejim değişimlerini ve harmonik yapının zamanla nasıl evrildiğini daha net gösterir.

---

Crest Faktörü

Badge

Öncelik: Güçlü Aday
Skor Etkisi: Orta-Yüksek
Beslediği Skorlar: Güç Kalite, Motor Stres

$$CF_{I,R} = \frac{I_{peak,R}}{I_{rms,R}}$$ $$CF_{I,S} = \frac{I_{peak,S}}{I_{rms,S}}$$ $$CF_{I,T} = \frac{I_{peak,T}}{I_{rms,T}}$$ $$CF_{I} = \frac{CF_{I,R} + CF_{I,S} + CF_{I,T}}{3}$$

Crest faktörü, bir fazdaki pik akımın RMS akıma oranını verir. Sinüs dalga için bu oran ideal olarak yaklaşık $\sqrt{2} \approx 1.414$ seviyesindedir. Değer yükseldikçe akım dalga şeklinin daha sivri, darbeli veya tepe değeri baskın hale geldiği anlaşılır. Bu nedenle crest faktörü, yalnızca RMS büyüklüğüne bakıldığında görünmeyen ani akım tepe davranışlarını ortaya çıkarmak için yararlıdır.

Cınga'nın baz veri setinde pik büyüklük yalnızca akım tarafında tanımlandığı için burada crest faktörü akım üzerinden hesaplanmaktadır. Yani bu başlık altındaki ifade, gerilim crest faktörü değil akım crest faktörüdür. Pompa sağlığı açısından bu metrik özellikle sürücüyle çalışan sistemlerde, darbeli akım çekişinde, anahtarlamalı güç yapılarında ve ani yüklenme davranışlarında erken uyarı göstergesi olabilir.

$CF_{I}$ tek başına bir arıza teşhis metriği değildir; ancak $THD_{I,\%}$, harmonik oranları ve RMS akım trendi ile birlikte okunduğunda yorum gücü ciddi biçimde artar. Örneğin RMS akım çok yükselmeden crest faktörünün artması, dalga şeklinin bozulduğunu ama ortalama yüklenmenin henüz sınırlı kaldığını gösterebilir. Buna karşılık hem crest faktörü hem THD-I birlikte yükseliyorsa, nonlineer akım çekişi ve sivri akım tepeleri aynı anda büyüyor olabilir.

Crest Faktörü	Yorum	Pratik Durum
1.35 - 1.50	Normal	Sinüse yakın veya hafif bozulmuş akım davranışı. Çoğu pompa işletmesinde olağan kabul edilebilir.
1.50 - 1.80	İzlenmeli	Tepe akımlar belirginleşmeye başlamış. Sürücü rejimi, yük geçişleri ve harmonik davranış birlikte incelenmelidir.
1.80 - 2.20	Kötüleşiyor	Akım dalga şekli belirgin biçimde sivrileşmiş olabilir. Güç elektroniği etkisi veya darbeli yük davranışı güçlüdür.
2.20 - 3.00	Yüksek risk	Yüksek tepe akımları vardır. Kablolama, sürücü, filtreleme ve anahtarlama davranışı saha incelemesi gerektirir.
> 3.00	Kritik	Çok sivri veya darbeli akım karakteri vardır. Ölçüm zinciri ve ekipman davranışı acilen incelenmelidir.

Alt kırılım	Ne ifade eder?	Kontrol edilmesi gereken tipik kök neden
Normal ve stabil	Dalga şekli sinüse yakın	Normal işletme davranışı
Periyodik yükselme	Belirli çalışma anlarında pik akım oluşuyor	Yol verme anları, yük geçişleri, sürücü rejim değişimi
Tek fazda yüksek	Belirli bir fazda sivri akım davranışı baskın	CT farkı, bağlantı problemi, faz bazlı sürücü/motor asimetrisi
Üç fazda birlikte yüksek	Sistematik darbeli akım çekişi var	VFD etkisi, doğrultucu yük, anahtarlamalı güç yapısı
Ani sıçrayan ve kalıcı	Hem tepe değer hem dalga şekli bozulması artmış	Güç elektroniği sorunu, filtre zafiyeti, ölçüm zinciri anormalliği

Gözlenen Davranış	Pompa Odaklı Olası Yorum	Birlikte Bakılması Önerilen Metrik
Crest yüksek, THD-I düşük	Ani piklenme var ama harmonik toplamı sınırlı olabilir	RMS akım trendi, sürücü çalışma rejimi
Crest yüksek, THD-I yüksek	Hem sivri akım tepeleri hem nonlineer içerik artmış	5. ve 7. harmonik oranları
Crest normal, RMS yüksek	Yük artışı var ama dalga şekli göreli düzgün	Ortalama RMS Akım, güç parametreleri
Tek faz crest yüksek	Faz bazlı akım davranışı bozulmuş	Akım dengesizlik oranı, faz akım yayılım oranı
Crest zamanla yükseliyor	Dalga şekli kalite problemi gelişiyor olabilir	THD-I trendi, sürücü ve filtre bakım durumu

Yorum Notu

Crest faktörü için tek bir evrensel saha limiti vermek zordur; çünkü yük tipi, örnekleme yöntemi, sürücü topolojisi ve ölçüm zinciri davranışı sonucu önemli ölçüde etkiler. Bu nedenle buradaki aralıklar, standart uygunluk limiti değil pompa sağlığı odaklı operasyonel yorum aralıkları olarak kullanılmalıdır.

Kapsam Notu

Bu dokümanda crest faktörü yalnızca akım tarafı için tanımlanmıştır; çünkü baz veri setinde $I_{peak,R}$, $I_{peak,S}$ ve $I_{peak,T}$ ölçülmektedir. Gerilim crest faktörü hesaplamak için benzer pik gerilim verisinin ayrıca ölçülmesi gerekir.

Crest Faktörü Sapma Oranı

Tek parametre ile analiz kolaylaştırılmak isteniyorsa, crest faktörünün kendisini değil nominal sinüs crest değerinden uzaklaşmasını yüzde cinsinden izlemek daha kullanışlıdır. Bu amaçla türetilmiş metrik aşağıdaki gibi tanımlanabilir.

$$CFR_{I,R,\%} = 100 \cdot \frac{\left|CF_{I,R} - \sqrt{2}\right|}{\sqrt{2}}$$ $$CFR_{I,S,\%} = 100 \cdot \frac{\left|CF_{I,S} - \sqrt{2}\right|}{\sqrt{2}}$$ $$CFR_{I,T,\%} = 100 \cdot \frac{\left|CF_{I,T} - \sqrt{2}\right|}{\sqrt{2}}$$ $$CFR_{I,\%} = \frac{CFR_{I,R,\%} + CFR_{I,S,\%} + CFR_{I,T,\%}}{3}$$

Buradaki $CFR_{I,\%}$ ifadesi, akım crest faktörünün ideal sinüs değeri olan $\sqrt{2}$ seviyesinden yüzde olarak ne kadar saptığını gösterir. Değer sıfıra yaklaştıkça dalga şekli crest davranışı açısından sinüse daha yakındır. Değer büyüdükçe pik akım karakteri, darbeli akım çekişi veya dalga biçimi bozulması daha belirgin hale gelir. Tek sayıda özet üretmek istendiğinde $CF_I$ yerine çoğu zaman $CFR_{I,\%}$ daha okunabilir olur.

Bu türev metrik standart bir güç kalitesi parametresi değildir; Cınga içinde saha yorumunu kolaylaştırmak için önerilen operasyonel bir göstergedir. En büyük avantajı, farklı fazlardaki crest faktörü değerlerini tek bir nominal referansa bağlayıp "idealden uzaklaşma" mantığıyla normalize etmesidir. Böylece 1.52 ile 1.95 gibi iki crest değeri arasındaki fark, yüzde sapma üzerinden daha sezgisel okunabilir.

Crest Faktörü Sapma Oranı	Yorum	Pratik Durum
%0 - %5	Çok iyi	Crest davranışı nominal sinüse çok yakın.
%5 - %15	Normal	Hafif dalga şekli bozulması olabilir; çoğu işletmede tolere edilebilir.
%15 - %30	İzlenmeli	Pik akım davranışı belirginleşmeye başlamış. THD-I ile birlikte incelenmelidir.
%30 - %60	Yüksek	Akım dalga şekli sinüsten anlamlı biçimde uzaklaşmıştır.
> %60	Kritik	Çok sivri veya darbeli akım karakteri vardır; sistematik inceleme gerekir.

Uygulama Notu

Eğer yön bilgisini de korumak istersen mutlak değer kaldırılarak işaretli sürüm tanımlanabilir. Ancak pratik saha ekranlarında çoğu zaman "nominalden ne kadar uzaklaştı" sorusu daha önemlidir; bu yüzden mutlak yüzde sapma yaklaşımı tek parametreli izleme için daha uygundur.

---